Sunday, July 30, 2006

Το Δέντρο, Guido Mina di Sospiro

Ένα από τα πιο πρωτότυπα βιβλία που έχω διαβάσει. Από τον τίτλο καταλαβαίνει κανείς ότι πρόκειται για την ιστορία ενός δέντρου και πιο συγκεκριμένα μιας τάξου. Εύκολα υποψιάζεται κανείς ότι το βιβλίο θα έχει μια οικολογική χροιά. Παρ’ όλα αυτά τα πράγματα δεν είναι τόσο απλά.
Ο Αγγλικός τίτλος είναι «The Story of Yew” (Η ιστορία της Τάξου). Η λέξη “yew”, όμως, είναι ομόηχη με την αντωνυμία «you». Θα μπορούσε κανείς, ακούγοντας το να κάνει τον συνειρμό ότι πρόκειται για την ιστορία σου, του καθένα μας δηλαδή. Έτσι, από την αρχή το βιβλίο απευθύνεται στους αναγνώστες και ζητάει την ενεργή συμμετοχή στην διήγηση της Τάξου.
Το δέντρο ξεκινάει την αφήγηση του κυριολεκτικά από την αρχή:
«Είκοσι τέσσερις χιλιάδες επτακόσια σαράντα φεγγάρια πριν: Θυμάμαι… που γεννήθηκα . Θυμάμαι ότι ξεφύτρωσα αργά από την μαλακή Γη, δεχόμενη το καλωσόρισμα της μητέρας. Ήμουν τόσο κοντά στο έδαφος, και παρ’ όλα αυτά κοιτούσα ήδη ψηλά στον ουρανό με τα πρώτα μου φυλλαράκια».
Μια γλώσσα άκρως ποιητική που παραπέμπει σε παραμύθι. Θα μπορούσε να διαβαστεί κι έτσι το βιβλίο αυτό, ως ένα παραμύθι, μιας και η Τάξος αργότερα θα γίνει η βασίλισσα του δάσους και σχεδόν όλα τα παραμύθια έχουν μια βασίλισσα. Ένα παραμύθι αλληγορικό, όμως, με πολλά κρυμμένα νοήματα, του οποίου η Βασίλισσα αυτή θα μας θυμίσει πολλές φορές τους ανθρώπους. Στα νεανικά της χρόνια ματαιόδοξη και σκληρή, αργότερα σοφή, γεμάτη αυτογνωσία και συμπόνια για όλους, ακόμα και για τους ανθρώπους που θα σταθούν αιτία της καταστροφής της, όπως και του δάσους της. Μόνο που να βιώνεις την οικολογική αυτή καταστροφή από την οπτική γωνία των ίδιων των δέντρων, σου περνάει το μήνυμα πολύ πιο άμεσα.
Επιμένω, όμως, ότι η αφύπνιση της οικολογικής μας συνείδησης και η εκπαίδευση του λεγόμενου «πράσινου ανθρώπου» που θα σέβεται τη φύση γνωρίζοντας ότι είναι κομμάτι της και όχι κυρίαρχος της, δεν είναι ο μοναδικός στόχος αυτού του βιβλίου.
Είναι μια γενικότερη κριτική της ανθρώπινης συμπεριφοράς. Υπάρχει ένα έντονο αντιπολεμικό στοιχείο, πράγμα που φαντάζει πολύ επίκαιρο και στις μέρες μας. Η βασίλισσα διεξάγει έναν ολέθριο χημικό πόλεμο με τη βοήθεια τοξικών ουσιών και μυκήτων, εναντίων των βελανιδιών που απειλούν την ύπαρξη της. Στο τέλος όμως συνειδητοποιεί πόσο άδικος είναι ο πόλεμος για τα αθώα θύματα και πόσο μοναχικά είναι το να βρίσκεσαι νικητής στην κορυφή.
Το βιβλίο, όμως, δεν ασχολείται μόνο με την Φυσική ιστορία, αλλά πολλές φορές παρεμβάλλονται διηγήσεις περιστατικών από την ανθρώπινη ιστορία και μυθολογία, κυρίως γεγονότα που αφορούν την Ιρλανδία που είναι η γεωγραφική τοποθέτηση του κειμένου αυτού. Πάντα ιδωμένα όμως από την οπτική γωνία της Τάξου. Θα διαβάσετε για παράδειγμα μια πολύ πρωτότυπη παραλλαγή της ιστορίας του Ρομπέν των Δασών!
Εντύπωση μου έκανε το θρησκευτικό πνεύμα του κειμένου. Ο σεβασμός της φύσης είναι φυσικά το κυρίαρχο στοιχείο, γι’ αυτό και η Τάξος προτιμά την κέλτικη θρησκεία, παρά τη χριστιανική που είναι ανθρωποκεντρική και εντελώς αδιάφορη απέναντι στη Μητέρα Φύση. Άλλωστε ο χριστιανισμός γίνεται αιτία του θανάτου της βασίλισσας, όταν μερικοί μοναχοί αποφασίζουν να την κόψουν για να μπορέσουν να χτίσουν ένα αβαείο στη θέση της.
Όση κριτική και αν ασκεί όμως το κείμενο, στο τέλος παραμένει αισιόδοξο και η Τάξος εναποθέτει την ελπίδα της στους λίγους ιδεολόγους-αγνούς ανθρώπους στους οποίους απευθύνεται και η ιστορία της. Το βιβλίο κλείνει με την ελπίδα της ύπαρξης μιας ανώτερης και πιο εξευγενισμένης ανθρωπότητας που θα δημιουργήσει ένα καλύτερο κόσμο, όπου οι νόμοι της Μητέρας Φύσης θα είναι εντελώς διαφορετικοί. Έναν κόσμο όπου ο ανταγωνισμός, η επικράτηση του ισχυρότερου και η φυσική επιλογή θα θεωρούνται αφύσικα. Έναν κόσμο όπου θα κυριαρχεί η αγάπη και η αρμονία. Έναν κόσμο όπου όλοι θα μπορούν να συνυπάρχουν, χωρίς εχθρότητα και ιμπεριαλιστικές διαθέσεις.
Τώρα κάποιος ίσως αντικρούσει πως κάτι τέτοιο φαντάζει σουρεαλιστικό. Η αλήθεια είναι ότι η απλή γραφή και ο διάσπαρτος λυρισμός του κειμένου, ίσως φανούν κουραστικά σε μερικούς αναγνώστες. Από την άλλη, όμως, αξίζει να προσπαθήσουμε για κάτι καλύτερο, αντί να αποδεχτούμε τον τωρινό τρόπο ζωής επειδή έτσι έχουμε συνηθίσει, επειδή έτσι έχουμε μάθει.

13 Comments:

Blogger ioannisxen said...

Πρώτα από όλα αξίζεις συγχαρητήρια γιατί δουλεύεις αρκετά μέχρι να μας παραδώσεις ένα κείμενο σου. Έπειτα τα συγχαρητήρια συνεχίζονται γιατί μοιράζεσαι μαζί μας αναγνωστικές εμπειρίες! Πίστεψε με, είναι απείρως πιο ενδιαφέρουσα η αφήγηση ενός βιβλίου από την εξαντλητική παράθεση λεπτομερειών γύρω από την προσωπική μας ζωή (π.χ τι φάγαμε και τι ώρα!).
Συμφωνώ πως είναι εγκληματικό να θεωρούμε πως τα γνωρίζουμε όλα! Αυτή η ψευδαίσθηση μας κάνει να εφησυχάζουμε. Να υπάρχει διαρκής μάθηση. Αυτό σημαίνει μια ανατροπή αυτών που γνωρίζουμε. Η ανατροπή αυτή μας κάνει να επαναξιολογούμε τα λάθη του παρελθόντος και αυτό είναι μια οδυνηρή διαδικασία που μάλλον θέλουμε να αποφεύγουμε...
Τα πολλά ερωτηματικά σου σημαίνουν πολλές απορίες;

Ο υπολογιστής σου γιατρεύτηκε ε;

12:03 PM  
Blogger Χρήστος Φασούλας said...

Πρωτότυπο και ενδιαφέρον, πράγματι. Και το βιβλίο και το στιλ της κριτικής προσέγγισης
:)
Θα σου πω τη γνώμη μου μόλις το διαβάσω

2:11 PM  
Blogger ONOMATODOSIA said...

den to gnwrizw to ßiblio...outopiko den einai ligo?

4:05 PM  
Blogger zero said...

Καλο το ποστ.

ΥΓ: καλο το βιβλιο.

ζερο.

12:16 AM  
Blogger ΠΡΕΖΑ TV said...

Ενδιαφερον ακουγεται...

2:35 AM  
Blogger homelessMontresor said...

-Ioannisxen ανοίγεις πολλά θέματα και μάλλον θα χρειαστεί καινούριο ποστ! Καλό αυτό! Ευχαριστώ πολύ για της παρατηρήσεις περι των κειμένων μου. Πιστευώ οτι αυτό είναι το νόημα της ζωής: Η αναζήτηση γνώσεων, βέβαια δεν φτάνεις ποτέ το ιδανικό, να τα γνωρίσεις όλα, εκτός αν είσαι αθάνατος, αλλά θα είχε άραγε αυτό ενδιαφέρον;
Εγώ γεμάτη απορίες? Πάντα! Ρώτα και τους πρώην καθηγητές μου :-)
- Φασούλα ναι διάβασε το κι είμαι σίγουρη οτι θα βρείς κι άλλα ενδιαφέροντα θέματα, ίσως να το δεις κι από άλλη οπτική γωνία.
-Ονοματοδοσία είναι άκρως ουτοπικό. Επίσης ξέρω πολλούς ονειροπόλους και τολμηρούς ανθρώπους που πέτυχαν σπουδαία πράγματα κι ας ήταν ουτοπικά! Η ιστορία είναι γεμάτη παραδείγματα π.χ. Κολόμβος
- Ζερο ευχαριστώ όπως πάντα
-Πρέζα εγώ το βρήκα ενδιαφέρον, αλλά είναι πολύ υποκειμενικά τα πράγματα!

6:52 AM  
Blogger ioannisxen said...

Άφησες πολλά ερωτηματικά ως σχόλια στο blog μου.Για αυτό σε ρώτησα.Ήθελα να μάθω τι ακριβώς εννοείς;Μήπως επειδή υπήρξε ταύτιση ως προς το ίδιο θέμα;(περιβαλλοντική υποβάθμιση)

Καλησπέρα.

6:58 AM  
Blogger Alexandra said...

μ'αρέσουν τα παραμύθια, μ'αρέσει ο σουρεαλισμός, μ'άρεσε η αφήγηση.

12:38 PM  
Blogger homelessMontresor said...

Κι εμένα!
Τα πρώτα δύο... για την αφήγηση το παλεύω, thanks. :-)

2:59 PM  
Blogger Alexandra said...

σιγά-σιγά όλα γίνονται... :)

καλό μήνα!

5:37 AM  
Blogger Alkman said...

Akougetai poli endiaferon. Tha mporousa na vrw kai tin aggliki ekdosi arage?

5:36 AM  
Blogger homelessMontresor said...

alkman The story of Yew
Guido Mina di Sospiro
Findhorn Press

4:45 AM  
Anonymous Anonymous said...

Wonderful and informative web site. I used information from that site its great. Spam filter virus porgramm download eye llifting botox Steelers shirt afc red teens rhinoplasty pictures Computer renessance Index.php term lipitor buspirone hci information how long does buspirone take to work San manuel bingo prescription buspirone

6:02 AM  

Post a Comment

Links to this post:

Create a Link

<< Home